არჩილ აბაშიძე: ”ბევრი რამ ვიცით უფლებებზე და ნაკლები - მოვალეობებზე”

ძალიან გთხოვთ Arial Unicode MS- ის ნაცვლად ნორმალური ქართული შრიფტი დააყენოთ, როგორც ძველ საიტზე იყო, მეტად უსახური შრიფტია, ეტყობა რომ დიზაინერი უპასუხისმგებლოდ მოეკიდა საიტისთვის სტილის შერჩევას.

Anonimus

არ მგონია, რომ პირადულზე წინ საზოგადოების ინტერესების დაყენება ასეთი „არაადამიანური“ და არაბუნებრივია. იმას არ ვითხოვ, რომ ყველაფერში შეიძლება მოთხოვო ეს მოქალაქეს, ეს მართლაც არარეალურია. თუმცა, ისეთი მასშტაბით ყოველთვის და ყველაფერში საკუთარი ინტერესების სხვისი ინტერესების სრული იგნორირებით გატანა, რასაც ხშირად ვხედავ, ჩემთვის მიუღებელია და ამიტომაც ვისაუბრე ამ საკითხის მორალურ-ეთიკურ მხარეზე. ჩემთვის ეს არის აქტუალური და თუ შეავსებთ ამ ხედვას მადლობელი ვიქნები.

თუ უპირობოდ მივიღებთ ხელისუფლებების/პოლიტიკოსების გაგებას/განმარტებას „კარგი მოქალაქეობისა“, რისკენაც მე არავის მოვუწოდებ, ავტორიტარის მსხვერპლი ნამდვილად გავხდებით. კარგ მოქალაქეობაზე აპელირებენ, პატრიოტიზმზე თუ ეროვნებაზე ამას მნიშვნელობა აქ არ აქვს.

კანონების მორჩილება აუცილებელია, მაგრამ ეს იმას არ ნიშნავს, რომ უსამართლო კანონების შეცვლისათვის არ იბრძოლო. ეს კარგი მოქალაქის მოვალეობაა.

გულახდილად გპასუხობთ.
პატივისცემით.

მადლობა საკამათო და საინტერესო კითხვებისათვის.
თავდაპირველი 15 კითხვიდან მინდა რამდენიმეს ვუპასუხო და ჩემი აზრი გამოვთქვა (რაზეც გადაცემაშიც გვინდოდა საუბარი მაგრამ ვეღარ მოვასწარით):

ალბათ, აზრი არ აქვს იმაზე კამათს, რომ „ბავშვს თუ ოჯახიდან სწორი აღზრდა მოჰყვება“ გარემოს (ნეგატიური) გავლენა უფრო სუსტი იქნება. სამწუხაროდ, ფაქტია, რომ ხშირად სწორი აღზრა ოჯახში არ ხდება (მაგალითად, ღამის სამ-ოთხ საათამდე ეზოში ბავშვების ჩხუბი და გინება ალბათ მხოლოდ ჩემს სამეზობლოში არ ხდება; მათი მშობლებიც ხედავენ ამას).

სკოლა სოციალიზაციის ერთ-ერთი ძირითადი აგენტია და ამიტომაც აქცევენ ამდენ ყურადღებას „კარგი მოქალაქეობის გაკვეთილებს“ დემოკრატიულ ქვეყნებში. სხვისი ინტერესების გათვალისწინებას და განსხვავებული აზრის პატივისცემას ადამიანი მაინც სკოლაში სწავლობს და არა სახლში, სადაც მას ყველაფერს უსრულებენ.

რაც შეეხება მანდატურებს, მე ვისურვებდი, რომ ისეთ საზოგადოებაში მცხოვრობდეთ, სადაც ბავშვები სკოლაში დანებით არ დადიან და ჩხუბი სპორტის სახეობად არ ითვლებოდეს, მაგრამ სამწუხაროდ ასე არაა და სკოლაში უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფა სერიოზული პრობლემა იყო. თუმცა, მანდატური არ უნდა გახდეს მასწავლებლის „უფროსი“ და ძალიან ცუდი, რომ ასეთი ფაქტები არის.

გარემო, „სადაც ფული არ არის მთავარი ღირებულება“ ნამდვილად მოხსნიდა ბევრ საკითხს. თუმცა, დემოკრატიულ ქვეყნებში სადაც თვითონაც ბევრს წუწუნებენ, რომ ძალიან „მომხმარებლური“ საზოგადოება ჩამოყალიბდა, კარგი მოქალაქეების აღზრდას მაინც ახერხებენ.

„მზა რეცეპტი“, რა თქმა უნდა, არ არსებობს ამ შემთხვევაშიც და რა არის საკმარისი იმისათვის, რომ კარგ მოქალაქედ ჩაითვალოს ადამიანი საკამათოა. მე ჩემი მოსაზრება მოგახსენეთ და ბუნებრივია, რომ სხვას განსხვავებული აზრი ექნება. „კარგი მოქალაქეობის“ ფორმულას ვერსად მიაგნებთ („არჩევნებზე სიარული+გადასახადების გადახდა+პროფესიონალიზმი=კარგი მოქალაქე“ შეიძლება ვინმეს აკმაყოფილებდეს, მაგრამ მე ნამდვილად არ მგონია ამომწურავი).

უსამართლო გარემო (შრომის კოდექსი, „გადაფასებული ზნეობრივი ნორმები და გაურკვეველი სამართალი“) არის მიმართული ისეთი მოქალაქის შექმნისაკენ, რომელიც აწყობს ხელისუფლებას (ამაზე გადაცემაშიც მოვასწარით ცოტა). ამიტომ, მოქალაქის მოვალეობაა დაინტერესდეს, მიიღოს განათლება და იბრძოლოს გარემოს გაუმჯობესებისათვის. ამაზე ბევრი შემეკამათება. ეს რთულია, ვიცი. მე პირადად, არ ველოდები, რომ გარემოს ვინმე გაგვიუმჯებესებს და კარგ მოქალაქეებად აღზრდის ყველას (ეს ცნებაც ხომ ხელისუფლებას ხშირად როგორც „დამჯერი ადამიანი“ ესმის), მით უმეტეს დღევანდელ ქართულ რეალობაში. იქაც კი, სადაც სამართლიანი კანონებია, მოქალაქეს ხშირად უხდება ბრძოლა, რომ ამ კანონის აღსულებას ხელი არავინ შეუშალოს.

კიდევ ერთხელ მადლობა, დიდი ინტერესით გავეცნობი თქვენს კომენტარებს და განსხვავებულ მოსაზრებებს. შეძლებისდაგვარად ვუპასუხებ კომენტარებს.

რატომ იწვევთ ადამიანებს, რომელთაც არავითარი ინტერესი აქვთ დისკუსიაში?
არსებობს პრო და კონტრა- სახელისუფლო პირების მოწვევის ქვოტა?
და საერთოდ, მოიწვით განათლებული და ცხოვრების გამოცდილების მქონე ადამიანები - რა იყო მოკლედ, გენერაცია 45-პლუსი მთლიანად გაქრა საქართველოს რეალობიდან თუ მხოლოდ ეიჯიზმით შეპყრობილი ექსპერტები გვყავს? გადახედეთ თქვენს მიერ მოწვეულთა ასაკს და დაინახავთ. მოდით და იმას ნუ იტყვით 45წელზე ასაკოვანნი ინტერნეტს ვერ ფლობენო - აშკარაა რომ ეს ახლაგაზრდა პროფესორიც მწყრალადაა ამ მედიუმთან.

როდესაც ისეთ ლამაზ ქვეყანას როგორიცაა საქართველო აცხადებენ ოხერი სტალინის მიერ შექმნილ ოხრობად მინიმუმ ქართველებისგან საჭირო და აუცილებელი ხდება პირადულ ინტერესებზე მაღლა ეროვნული ინტერესების დაყენება იმისთვის რომ მერე საშველად რომის მხსნელი ბატების დაძახება არ გაუხდეს აუცილებელი. ის ბატები უკვე ხეთქა საბჭოთა დემოკრატიამ. ასე რომ ფრთხილად. საქართველოს და საბჭოთა რესპუბლიკებზე უფრო ძველი რმის რესპუბლიკის დამაარსებლები;რომელთა აზრითაც სინათლე მოდის აღმოსავლეთიდან თვლიდნენ რომ რომის მტრის გამოჩენისას რესპუბლიკამ მის მოგერიებამდე უნდა აირჩიოს დიქტატორი და სუსკაც. თუ დიქტატორს გაუტკბება და რომის მტრის მოგერიების შემდეგაც გააგრძელებს ტახტზე ჯდომას მაშინ მას უნდა მოეაროს რომის დაუნგრევლად. ესეც პირველი რომაელი რესპუბლიკელების ანდერძია და სუსკაც.

თქვენ აღწერეთ მოქალაქეობის უფრო მორალურ-ეთიკური მხარე - პირადულზე წინ ქვეყნის ინტერესების, საზოგადოების ინტერესების დაყენება.
რატომ გგონიათ რომ ეს თვისება, რომელიც ასე "არაადამიანურად", არაბუნებრივად ჟღერს და მსხვერპლს მოითხოვს განმსაზღვრელია?
რატომაა აუცილებელი ინდივიდუალური ინტერესების ნაწილობრივ მაინც უგულებელყოფა კარგი მოქალაქეობისათვის?
ხომ არ იმალება აქ ტოტალიტარიზმ-ავტორიტარიზმის ფესვები?
სააკაშვილიც ხომ აპელირებას კარგ მოქალაქეობაზე აკეთებს და ყველასაგან მოითხოვს "რუსეთის აგენტობას" თავი დაანებონ და საქართველოს ემსახურონ - ანუ ქართული სახელმწიფო სტრუქტურების კრიტიკას და მისი დასუსტების მცდელობას მოეშვან?

რა მნიშვნელობას ანიჭებთ საერთოდ არსებული კანონისადმი მორჩილებას და საკუთარი უფლებებისათვის ბრძოლას კარგი მოქალაქეობის კონცეფციაში?

მადლობელი დაგრჩებოდით თუ კონკრეტულად მიპასუხებდით და ცოტათი საკუთარ აზრებსაც კითხვის ქვეშ დააყენებდით. ჩემის აზრით იმაზე დამაკაბალებელი არაფერია, ვიდრე საკუთარი სიტყვების, საკუთარი უკვე ნათქვამის მორჩილად გადაქცევა. ამაში თქვენს ნათქვამს ვგულისხმობ მოქალაქის პირადულ-საზოგადოებრივ ინტერესთა ურთიერთობაზე. ამიტომაც ძალიან ვისურვებდი თქვენგან მართლაც თავისუფალ პასუხს.
პატივისცემით ანონიმუსი

ეს რა იდიოტობაა, მსურს უდიდესი ამბავი გაცნობოთ და მზა ტექსტი ვერ გადმოვიტანე ამ სარკმელში. რას ორიგინალობთ...