დავიწყე კვლევა, და აი რა აღმოვაჩინე.

764 - ნიჰილისტ მცირეწლოვანთა კლანი ტეხასიდან რუსთაველამდე

ეს წარწერა რუსთაველზე, პირველი სკოლიდან რამდენიმე მეტრში, ყოფილი კავშირგაბმულობის სამინისტროს შენობის სამშენებლო ღობეზე ერთ თვეზე მეტხანს შეეძლო ენახა გამვლელს - ბავშვთა პორნოგრაფიაზე განაცხადის გვერდით იმავე ხელწერით და საღებავით ეწერა 764 და N.M.K. Crime, ასევე Resort764.

764 შემთხვევითი ციფრების კომბინაცია არ არის - ესაა 2021 წელს ტეხასის შტატში შექმნილი ონლაინდაჯგუფება, ნიჰილისტ მცირეწლოვანთა კლანი [Nihilist-Minors-Klan (NMK)], ცნობილი სადიზმის, ძალადობის, სექსუალური ექსპლუატაციის მასალების გავრცელებისა და თვითდაზიანების წახალისებით.

ციფრები ჯგუფის სახელში მისმა დამფუძნებელმა, ამერიკელმა თინეიჯერმა, იმხანად 16 წლის ბრედლი კადენჰედმა, მისი ქალაქის, სტეფენვილის საფოსტო ინდექსიდან აიღო, სამოქმედო არეალად Telegram-ისა და Discord-ის დახურული ჩატები შეარჩია, მსხვერპლებად - თანატოლები, ანუ მოზარდები და ოკულტურ-სატანისტური სექტების, გავლენით ჯგუფის იდეოლოგია ძალადობას და ტანჯვას დააფუძნა.

კადენჰედი და მისი უახლოესი თანამოაზრეები მიზანმიმართულად ატერორებდნენ და აშანტაჟებდნენ მათ ჯგუფებში გაწევრიანებულ მოზარდებს - მათგან ითხოვდნენ პირად, სექსუალური შინაარსის ფოტოებსა და ვიდეოებს, სხეულის თვითდაზიანებას, მათ შორის სხეულის 764-ის სიმბოლიკით დასერვას და ამის ამსახველი ფოტომასალის გავრცელებას, პოლიციის ცრუ გამოძახებების ორგანიზებას მსხვერპლების მისამართებზე და ცხოველების წამების ამსახველი ვიდეოების გაგზავნას “სტატუსის ასამაღლებლად.” ამ ჯგუფში გამოქვეყნებული “სახელმძღვანელო” სამიზნედ აქცევდა ახალგაზრდა ქალებს ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემებით, კვებითი აშლილობით ან თვითდაზიანებებისკენ მიდრეკილებით.

დღეს 764-ის დამფუძნებელი 80-წლიან სასჯელს იხდის ტეხასში, ის 2021 წელს დააკავეს. მომდევნო წლებში იდენტური ბრალდებებით 764-ის კიდევ არაერთ წევრს დააკავებენ შეერთებულ შტატებში, გერმანიაში, რუმინეთსა და საბერძნეთში. 2023 წლიდან შეერთებული შტატების უსაფრთხოების სამსახურებმა 764 მონიშნეს როგორც ძალადობრივი ექსტრემისტული ქსელი, 2025 წელს კანადამ უკვე ტერორისტულ ორგანიზაციის სტატუსი მიანიჭა. 2025 წელს ბრიტანეთის პოლიციამაც გაავრცელა განცხადება, სადაც ნათქვამი იყო: “საფრთხე, რომელსაც ისინი წარმოადგენენ არა მხოლოდ გაერთიანებულ სამეფოში, არამედ მთელ მსოფლიოში, უზარმაზარია. ჩვენ გვსურს საზოგადოება ინფორმირებული იყოს.”

ამ სტატიის მიზანი საქართველოში საზოგადოების - მშობლების და უფროსების ინფორმირებაა. ასევე იმის გარკვევაც, რა იციან მსგავს ჯგუფებზე ქართველმა სამართალდამცველებმა.

ბიჭი ქლიავის ხეზე

“არაფერია მნიშვნელოვანი. უკვე კარგა ხანია, მივხვდი. ამიტომ არ ღირს რამის გაკეთება. ეს ახლახან აღმოვაჩინე...” - ასე იწყება თანამედროვე დანიელი მწერლის, იანე თელერის 2010 წელს გამოცემული და სხვადასხვა დროს, სხვადასხვა ქვეყანაში აკრძალული წიგნი “არაფერი”. რომანში სკოლის მოსწავლეები ცდილობენ თანაკლასელს, რომელიც სწავლის ნაცვლად ქლიავის ხეზე შემოჯდება და იქიდან ქადაგებს, რომ არაფერს აქვს აზრი, დაუმტკიცონ, რომ ამ ცხოვრებაში მნიშვნელოვანი რაღაცებიც არსებობს. მნიშვნელობის ძიება რთულ და საშიშ თავგადასავლად იქცევა და ტრაგიკულად მთავრდება.

“არაფერი არ არსებობს, რისგანაც რამის შექმნა შეგვიძლია, რადგან არაფერს აქვს მნიშვნელობა...” - ეუბნება ბიჭი მეგობრებს, როცა ისინი “მნიშვნელობის მთის” სანახავად ეპატიჟებიან სახერხ ქარხანაში, სადაც მათთვის ძვირფასი ნივთები და გამოცდილებების ნივთიერი მტკიცებულებებია დახვავებული. წიგნი მოზარდებზე შესაძლო ნეგატიური გავლენის გამო საშიშად მიიჩნიეს ბევრ ქვეყანაში, ავტორი კი ამტკიცებდა, რომ მისი ტექსტი იმ "საშიში” კითხვების გამო აკრძალეს, რასაც მისი პერსონაჟები, ცხოვრების მნიშვნელობის მაძიებელი მოზარდები სვამენ.

2000-იანი წლების დასაწყისში ნიჰილიზმი თინეიჯერული მელანქოლიის საკვებად იქცა - რაც მოზარდებში ეგზისტენციალურ კრიზისს, დეპრესიას და სუიციდური განწყობებს აღრმავებდა.

მომდევნო წლებში მოზარდების ნიჰილიზმი და მიზანთროპია, თავის მხრივ კვებავს ციფრულ ექსტრემიზმს, იწყება გლობალური, არაორგანიზებული და რთულად მოსახელთებელი ქსელის - მიწისქვეშა, ციფრული ონლაინკულტების ჩამოყალიბება; მოზარდების სისასტიკეც ლიტერატურიდან ონლაინთამაშებისა და მესინჯერ-პლატფორმების ჯგუფებში, ანუ რეალურ ცხოვრებაში ინაცვლებს.

დღეისთვის ამგვარი ონლაინდაჯგუფებები, უსაზღვრებო ციფრულ სამყაროში არაერთი ქვეყანაშია გავრცელებული და ეს ქვეყნები მათ ტერორისტულ მოძრაობებად განიხილავენ. მხოლოდ აშშ-ში გამოძიების ფედერალური ბიუროს 2026 წლის თებერვლის მონაცემებით, 764-სა და მასთან დაკავშირებულ სხვა ძალადობრივ ონლაინქსელების წინააღმდეგ გამოძიებები ბოლო წლებში მკვეთრად არის გაზრდილი. 2026 წლის თებერვალში FBI ამბობდა, რომ მხოლოდ აშშ-ში 350-ზე მეტ პირს იძიებდა, ხოლო აპრილში ეს ამ რიცხვმა 450-ს გადააჭარბა.

საქართველოში 764-ის კვალი არა მხოლოდ ქუჩებში, კედლებზე გაკეთებულ წარწერებზე ვიპოვეთ, ვნახეთ ტელეგრამის ჯგუფებშიც, რომლებიც პერიოდულად იშლება და მათ ადგილას ახლები ჩნდება. ერთ-ერთ ინგლისურენოვან ჯგუფში, რომელიც მაისსა და ივნისში აქტიური იყო და რომელსაც სავარაუდოდ ქართველი მოზარდი მართავდა, მოხვდა თბილისში, პარლამენტის წინ გადაღებული ფოტო, სადაც ქართული პოლიციის მანქანაც ჩანს.

აშშ-ში 764-ის ლიდერების დაკავების და Discord-სა და Telegram-ზე მათი ჯგუფებისა და სერვერების წაშლის შემდეგ ეს ჯგუფი არ განადგურებულა, თუმცა სტრუქტურა და ოპერირების მეთოდები შეიცვალა: ბელგიის სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის 2025 წლის ანგარიშში ნათქვამია, რომ დამფუძნებლის დაკავების შემდეგ შემდეგ 764-ის ასობით საჯარო და დახურულ Telegram/Discord ჯგუფში განფენილი ტრანსნაციონალური ეკოსისტემა მრავალ განშტოებად დაიყო. ახალი ავტონომიური უჯრედები მოქმედებენ სხვადასხვა სახელით, მათ შორის, NMK, NLM, Kaskar და უფრო დახურულ ჩატებსა და darknet ფორუმებზე იკრებენ მხარდამჭერებს.

სამართალდამცველების დაკვირვებით, ქსელის ახალი ადმინისტრატორები სტატუსისა და გავლენის მოსაპოვებლად კიდევ უფრო აგრესიულად ცდილობენ ახალი წევრების მიზიდვას და ძალადობრივი კონტენტის გავრცელებას.

მანიაკთა მკვლელობის კულტი და მიხეილ ჩხიკვიშვილი

764 ახალგაზრდა ექსტრემისტთა მხოლოდ ერთი დაჯგუფებაა - მსგავსი გაერთიანებაა "მანიაკთა მკვლელობის კულტი" [MKY / МКУ], რადიკალურ-ნეონაცისტური და მიზანთროპული ჯგუფი, ფესვებით უკრაინაში და განსაკუთრებით პოპულარული რუსეთში, რომლის თავდასხმების სამიზნეცაა უსახლკაროები, ეთნიკური უმცირესობები და LGBTQ+ თემის წევრები. კულტის მიზანი საზოგადოებაში შიშისა და ქაოსის დათესვაა.

მანიაკ მკვლელთა კულტს საქართველოსთან აკავშირებს მისი ერთ-ერთი აქტიური წევრი და რეკრუტერი, 2024 წელს მოლდოვაში აშშ-ს მოთხოვნით დაკავებული საქართველოს მოქალაქე 20 წლის მიხეილ ჩხიკვიშვილი, მეტსახელით “მეთაური ყასაბი”. ჩხიკვიშვილმა ნიუ იორკში ტერაქტის მომზადების ბრალი აღიარა და დღეს შეერთებულ შტატებში 15 წლიან სასჯელს იხდის.

საქმის მასალების მიხედვით, ჩხიკვიშვილი ავტორია “მოძულის სახელმძღვანელოსი”, რომელიც დაჯგუფების წევრებს და თანამოაზრეებს ძალადობრივი ქმედებებისკენ, მათ შორის სკოლებში ცეცხლის გახსნისკენ მოუწოდებდა, სურდა, რომ მის მიერ დაგეგმილი თავდასხმები ყოფილიყო „ბრეივიკის მოქმედებაზე დიდი“. ანდრეს ბრეივიკი, ნორვეგიელ ნეონაცისტი, რომელმაც 2011 წელს ნორვეგიაში 77 ადამიანი, მათ შორის საქართველოს ერთი მოქალაქე, დახოცა, და 21 წლიან სასჯელს იხდის, ვადის გაზრდის შესაძლებლობით.

ჩხიკვიშვილის დაკავებამდე მასთან ინტერვიუ გამოაქვეყნა მცირე იატაკქვეშა გამომცემლობამ, რომელიც დაკავშირებულია Tempel ov Blood-თან, ნაცისტურ-სატანისტური დაჯგუფება ცხრა კუთხის ორდერის ამერიკულ განშტოებასთან, სადაც “მეთაური ყასაბი” ჰყვება, რომ 2021 წელს პირადად დაუკავშირდა МКУ-ს დამფუძნებელ, ეგორ კრასნოვს და სწორედ მას შემდეგ გახდა მანიაკთა მკვლელობის კულტის წევრი. ამ ინტერვიუში ის საკუთარ თავს "ტრადიციულ სატანისტს" უწოდებდა და ირწმუნებოდა, რომ მკვლელობა ჰქონდა ჩადენილი. აქვე, ჩხიკვიშვილი საუბრობდა МКУ-ს კავშირზე 764-თან.

დღეს იმ სკოლის ფასადზე თბილისში, სადაც მიხეილ ჩხიკვიშვილი სწავლობდა, დაგხვდებათ წარწერა OUT DATED AF 7 [იშიფრება როგორც “outdated as fu*k”, ვადაგასული, სრულიად მოძველებული], რაც ნიჰილისტური ჯგუფების შიდა დაპირისპირებებსა და გრაფიტის ჟარგონზე ნიშნავს, რომ რაღაც აღარ არსებობს, პოლიციამ გაანადგურა ან აქტუალური აღარ არის.

მანიაკთა მკვლელობის კულტი 764-ისგან განსხვავებით სრულად ინტერნეტში აღმოცენებული დაჯგუფება არ არის - მისი წევრები პირველ ეტაპზე რეალურ ცხოვრებაში ნადირობდნენ უსახლკაროებზე, ნარკოდამოკიდებულებსა და ეთნიკური უმცირესობებზე. ისინი დანაშაულების ამსახველი კადრების გასავრცელებლად ტელეგრამს იყენებდნენ. რუსეთსა და უკრაინის გარეთ MKY-სთან დაკავშირებული ერთ-ერთი პირველი სასტიკი დანაშაული რუმინეთში მოხდა 2022 წელს, როცა 17 წლის ნინო ლუჩიანო ჰ.-მ [მეტსახელით Tobbz] 74 წლის ქალს ჯერ სცემა, შემდეგ კი ყელი გამოჭრა და ეს სასტიკი დანაშაული პირდაპირ ეთერში გადასცა Discord-ის სერვერზე, თანამოაზრეებისთვის.

საქართველოში ჩხიკვიშვილის დაკავებიდან ორი წლის შემდეგაც თბილისის ქუჩებსა და პარკებში, მათ შორის, ბავშვების სასრიალოზეც კი შეხვდებით “მანიაკთა მკვლელობის კულტის” აბრევიატურებს.

No lives matter და სხვა ჯგუფები

764-ისა და მანიაკთა მკვლელობის კულტის გარდა, თბილისის ქუჩები სხვა მსგავსი დაჯგუფებების კვალსაც ინახავს. მაგალითად, არაერთ კედელზე გაკეთებული წარწერა NLM არის აბრევიატურა ულტრა-მიზანთროპიული და აბსოლუტურად ნიჰილისტური მოძრაობისა, “არცერთი ადამიანის სიცოცხლეს აზრი არ აქვს. No Lives Matter ძალადობას იყენებს არა როგორც პოლიტიკურ იარაღს, არამედ როგორც თვითმიზანს.

კიდევ ერთი ჯგუფი, რომლის კვალიც თბილისშიც ვიპოვეთ, ნაკლებად მეინსტრიმული დედამიწის გათავისუფლების ფრონტია, [„Earth Liberation Front“, შემოკლებით ELF], 1990-იან წლებში დიდ ბრიტანეთში ჩამოყალიბებული ეკოტერორისტული მოძრაობა, რომლის წევრებიც თვლიან, რომ რადგან გარემოს განადგურებისა და ინდუსტრიალიზაციის შეჩერება ლეგალური გზებით შეუძლებელია, საჭიროა ეკოლოგიური საბოტაჟი, ანუ იმ კომპანიებისა და ინსტიტუტების დაზიანება - ოფისებისთვის ცეცხლის წაკიდებით, ტექნიკის მწყობრიდან გამოყვანით და სამშენებლო ობიექტებზე ვანდალიზმით, რომლებიც ზიანს აყენებენ ბუნებას. ELF 2000-იან წლებში FBI-მ შიდა ტერორისტულ საფრთხედ მიიჩნია.

ჩვენ ვიპოვეთ კედლები, სადაც გარდა კონკრეტული ჯგუფების თეგებისა, გამაფრთხილებელი გზავნილებიც არის.

მაგალითად, ამ კედელზე, ცნობილი ნეონაცისტური კოდების - 14/88 - 14 სიტყვა და წრეში ჩასმული კელტური ჯვარი, რომელიც თეთრი რასის უზენაესობის აღმნიშვნელი ნეოფაშისტური მოძრაობების ერთ-ერთი მთავარი სიმბოლოა - გვერდით არის წარწერა Tbilisi Hates You. ეს შეიძლება ორგვარად წაიკითხო - ან ამ მოძრაობების წინააღმდეგ ან ადგილობრივი ულტრამემარჯვენე და ქსენოფობიური უჯრედების მიერ მიგრანტების, უმცირესობებისა თუ იდეოლოგიური ოპონენტების დაშინების მიზნით გაკეთებული გაფრთხილება.

ამ კედელზე მონიშნული NS Front (National Socialist Front), კლასიკური ნეონაცისტური, ანტისემიტური და ჰომოფობიური გაერთიანება, რომლის ქართულენოვანი ჯგუფებიც ამ დრომდე იძებნება ტელეგრამის პლატფორმებზე. ამ ჯგუფებიდან ვიგებთ, რომ მათი რამდენიმე წევრი ციხეშია, თავად ჯგუფს კი ღია კონფლიქტი აქვს კიდევ ერთ ულტრანაციონალისტურ დაჯგუფება "ბერგმანთან", ასევე შედარებით ნაკლებ აქტიურ "ეროვნულ ფრონტთან" - NS front-ის წევრებისთვის პოლიციასთან თანამშრომლობა კატეგორიულად მიუღებელია. ისინი თვლიან, რომ იმ ადგილობრივ ჯგუფებს, რომლებთანაც კონფლიქტი აქვთ, სახელმწიფო და პოლიცია ნაციონალისტების დისკრედიტაციისთვის იყენებს და შავ საქმეებს აკეთებინებს, მაშ შორის, იყენებს "ტიტუშკებად" ხელისუფლების ოპონენტების წინააღმდეგ.

NS Front-ს ნიჰილისტური ჯგუფებისგან განსხვავებით, მკაფიო პოლიტიკური დღის წესრიგი აქვს. როგორც მათი ტელეგრამ-ჯგუფებიდან ირკვევა, ისინი თვლიან, რომ დღეს საქართველოში [ციტატა] "საოკუპაციო რეჟიმის ქვეშ" ცხოვრობენ, "სადაც ახალგაზრდა ნაციონალისტები აქტიურად იდევნებიან სისტემის მიერ, რომელიც მჭიდრო კავშირშია და მფარველობს ქუჩის შპანებს, ნარკობარიგებს და სხვა ქვეადამიანებს..."

კლასიკური ნაცისტური სიმბოლიკის გამოყენების კიდევ ერთი მაგალითია ეს კედელი წარწერით Heil 14/83 - კოდური ფრაზა, რომლის ტექსტური ნაწილის ნაცისტური მისალმებიდანაა ["Heil Hitler"].

14 “თეთრი უზენაესობის 14-სიტყვიან ლოზუნგს” აღნიშნავს [„We must secure the existence of our people and a future for white children“ /„ჩვენ უნდა უზრუნველვყოთ ჩვენი ხალხის არსებობა და მომავალი თეთრკანიანი ბავშვებისთვის“], 83 კი - ექსტრემისტულ სუბკულტურებში “Heil Culture”-ს.

თბილისის ქუჩებში რადიკალურ მემარჯვენეებსა და ანტიფაშისტურ ჯგუფებს შორის ფარული დაპირისპირებაზე მიანიშნებს სხვადასხვა ადგილას ნაპოვნი ანტიფაშისტური კოდი 1161 (A = 1, F = 6, A = 1); ეს კოდი ანტიფაშისტური (Antifa/161) მოძრაობის საპასუხოდ გამოიყენება ქუჩის წარწერებში.

რა აქცევს ამ ჯგუფებს მოუხელთებლად?

თუკი ადრე ამგვარი ჯგუფები ფიზიკურ სივრცეში ორგანიზდებოდნენ, სკინჰედური დაჯგუფებებისა და ნეონაცისტური ბანდების წევრები ერთმანეთს პირადად იცნობდნენ და გარეგნობაც ადვილად საცნობი ჰქონდათ ტატუების, ტანსაცმლის თუ იმ აქსესუარების დახმარებით, რომლებსაც დემონსტრაციულად ატარებდნენ, ახლა ეს ყველაფერი ინტერნეტში, თამაშის პლატფორმებსა (Minecraft და Roblox) და მესინჯერ-აპლიკაციებშია (Telegram, Discord) გადატანილი. შესაბამისად, რეკრუტირებაც არა წინანდებურად კონცერტებზე, სპორტულ ღონისძიებებზე, ქუჩასა და ნაცნობთა წრეში, არამედ ციფრულ სამყაროში ხდება და არც მაინცდამაინც ჯგუფის წევრებთან ნაცნობობაა საჭირო ამ ეკოსისტემის ნაწილად რომ იქცე.

ეს ცვლილება გარკვეულწილად იმას ნიშნავს, რომ თუკი ადრე მოზარდებს ჯერ ინტერესი უჩნდებოდათ ექსტრემისტული დაჯგუფებების მიმართ და მერე ეძებდნენ ამ ჯგუფებს, ახლა ჯგუფები თავად ეძებენ მოზარდებს იქ, სადაც ისინი სათამაშოდ ან მეგობრებთან საკომუნიკაციოდ შედიან და თუკი ვინმე მოწყენილობისგან თავის დასახსნელად საინტერესო თავგადასავალს დაჰპირდება, მარტოობის განცდას მეგობრების შეთავაზებით გაუქრობს, ბავშვი, განსაკუთრებით მაშინ, თუკი მისთვის ციფრული რეალობა ნაკლებად მიმზიდველი ნამდვილი ცხოვრებისგან გაქცევის ადგილია, ადვილად წამოეგება ამ შეთავაზებას. ეს ცვლილება იმასაც ნიშნავს, რომ რომელიმე ჯგუფის წევრობა დღეს და ონლაინსამყაროში ნაკლებად ფორმალურია და ერთი ადამიანი შესაძლოა რამდენიმე ჯგუფის ან არხის მონაწილე იყოს.

ექსტრემისტული დაჯგუფებების წევრების წინააღმდეგ დაწყებული გამოძიებებისა და სასამართლო განხილვების პარალელურად, ცვლილებები გარდაუვალი გახდა იმ პლატფორმებზეც, რომლებზეც ბავშვები და მოზარდები ყოველდღიურად ურთიერთობენ და რაც არაერთ შემთხვევაში, დანაშაულის ადგილად არის იდენტიფიცირებული. ესენია:

რა იციან ქართველმა სამართალდამცველებმა?

ჩვენი სამთვიანი კვლევის შემდეგ დავინტერესდით, რა იციან ქართველმა სამართალდამცველებმა რადიკალური დაჯგუფებების შესახებ და როგორ სწავლობენ მათ ქცევას და გავლენებს? შინაგან საქმეთა სამინისტროში ამ კითხვაზე დაგვიდასტურეს, რომ ეს მართლაც რთულად მოსახელთებელი დანაშაულებია, მაგრამ მიმდინარეობს თუ არა კონკრეტული გამოძიება, ან რა მეთოდით ცდილობენ, გაარკვიონ, რა დგას ქუჩაზე მონიშნული ციფრების მიღმა, არ განუმარტავთ.

ბოლო ერთი წლის განმავლობაში ნაცისტური იდეოლოგიის ბრალდებით დაკავებული რამდენიმე ათეული მოზარდის სისხლის სამართლის საქმეებში კი სასამართლოს არცერთ შემთხვევაში არ დაუდასტურებია იდეოლოგიური ჯგუფების წევრობა და დაკავებულების ძირითადად ბრალდებად მხოლოდ ჯგუფური ძალადობები დარჩა.

რა უნდა იცოდნენ მშობლებმა, უფროსებმა?

ამ ჯგუფებისგან მოზარდების დასაცავად რამდენიმე “წამალი” არსებობს, რომელთაგან მთავარი ნდობაა - ბავშვებს უნდა ჰყავდეთ ზრდასრული, მშობელი, ოჯახის წევრი, მასწავლებელი ან სულაც უფროსი მეგობარი, რომელსაც შეუძლიათ მოუყვნენ, თუკი რაიმე საეჭვო შეთავაზებას მიიღებენ სოციალურ ქსელებში, თამაშის პლატფორმებსა და მესინჯერ-აპლიკაციებში. თავის მხრივ ზრდასრულებს უნდა ჰქონდეთ ინფორმაცია ამ პლატფორმებიდან მომავალი საფრთხეების შესახებ, იცავდნენ ასაკობრივ ზღვარს, აკვირდებოდნენ ბავშვების ქცევას ციფრულ სამყაროში და ყურადღებით იყვნენ ქცევის, ჩაცმის სტილის ან სამეგობროს უეცარი და რადიკალური ცვლილებისას.

საგანგაშო სიგნალებია, თუკი მოზარდს უჩნდება დაზიანებები სხეულები, უყურებს ძალადობის შემცველ კონტენტს, ხდება ჩაკეტილი და ონლაინ მეტ დროს ატარებს, ვიდრე რეალურ სამყაროში - თუმცა მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რომ ეს ყველაფერი რადიკალურ ჯგუფებთან სიახლოვის გარეშეც შეიძლება მოხდეს, ასაკის თავისებურებებიდან გამომდინარე.

ყველაზე მნიშვნელოვანია, საეჭვო შეთავაზების შემთხვევაში არ განადგურდეს მტკიცებულებები, თუმცა ბავშვმა მაშინვე, როცა კი საფრთხეს იგრძნობს, გაწყვიტოს კავშირი სავარაუდო მოძალადესთან. თუკი ამას დროულად ვერ შეძლებს, უნდა იცოდეს, რომ რაც არ უნდა შორს იყოს წასული, თავის დახსნის გზები ყოველთვის მოინახება - ძალადობის გასაიდუმლოებულ ლაბირინთში რაც უფრო შორს შედიხარ, მით უფრო რთულად ჩანს უკან გამოსასვლელი გზა, მაგრამ ის არსებობს.

და ბოლოს, შესაძლოა ამა თუ იმ ქვეყანაში ადგილობრივი სამართალდამცველები ჯერაც ვერ ცნობენ ამ ტიპის დამნაშავეებს, მაგრამ თუკი დანაშაული ტრანსნაციონალურია, ეს მუდმივად თანმდევ საფრთხეს ნიშნავს, რომლისგან თავის დაძვრენაც ხანგრძლივ დროში თითქმის შეუძლებელია.