Accessibility links

კობა ლიკლიკაძე

სამხედრო წვრთნა, მით უფრო ფართომასშტაბიანი, რომელსაც არ აქვს საკუთარი ლეგენდა, წარმოსახული მოწინააღმდეგე, მკაფიოდ განსაზღვრული ამოცანითა და იმის გააზრებით, თუ როგორ გააგრძელებენ შემდგომში კოორდინაციას გაწვრთნილი ქვედანაყოფები, არის წმინდა წყლის სამხედრო-პოლიტიკური შოუ.

სამხედრო წვრთნა, მით უფრო ფართომასშტაბიანი, რომელსაც არ აქვს საკუთარი ლეგენდა, წარმოსახული მოწინააღმდეგე, მკაფიოდ განსაზღვრული ამოცანითა და იმის გააზრებით, თუ როგორ გააგრძელებენ შემდგომში კოორდინაციას გაწვრთნილი ქვედანაყოფები, არის წმინდა წყლის სამხედრო-პოლიტიკური შოუ და მნიშვნელობა არ აქვს, რამდენი „სტრაიკერი“, „აბრამსი“, „ბოქსერი“, „ბრედლი“, „დანა“ თუ „დიდგორი“ მიიღებს მასში მონაწილეობას. სხვა საკითხია, რომ პოლიტიკური ასპექტი სამხედრო წვრთნას ყოველთვის ჰქონდა და ექნება იმ მარტივი ჭეშმარიტებიდან გამომდინარე, რომ თავად ომი − სამხედრო ხელოვნების კვინტესენცია − წარმოადგენს, როგორც კლაუზევიცი ამბობდა, პოლიტიკის გაგრძელებას განსხვავებული მეთოდებით. ამგვარად, თუ სამხედრო წვრთნის კონვენციური განმარტებიდან გამოვალთ, საერთაშორისო სწავლება „ღირსეული პარტნიორი - 2017“ იმთავითვე იყო ჩაფიქრებული, როგორც მორიგი დემონსტრირება იმ ამბივალენტური პოლიტიკის გაგრძელებისა, რომელსაც თბილისი და მისი დასავლელი მოკავშირეები დაადგნენ 2008 წლის აგვისტოს რუსეთ-საქართველოს ომის შემდეგ.

უპირველეს ყოვლისა, ესაა საქართველოს მიერ ნაკისრი ცალმხრივი ვალდებულება, აღარასოდეს გამოიყენოს სამხედრო ძალა შიდა კონფლიქტების გადასაჭრელად. ამ ამოცანის შესრულება კი შესაბამისად აისახება სამხედრო ძალების ორგანიზაციაზე, წვრთნების ხასიათსა და ჯარისკაცების მოტივაციაზე. ესაა ვითარება, როდესაც ქართველი ჯარისკაცი ხალისით მიდის და, კოალიციის სხვა წევრების მხარდამხარ, თავდადებულად იბრძვის ავღანეთში, მაგრამ ქვეყნის შიგნით იძულებულია, მოთმინებით უყუროს, როგორ გადმოაქვთ საქართველოს სიღრმეში უკანონო საზღვარი ოს სეპარატისტებსა და რუს ჯარისკაცებს. ესაა ოკუპაციასთან შეურიგებლობა, მაგრამ მხოლოდ სტრატეგიულ მოთმინებასა და საერთაშორისო საზოგადოებაზე აპელირებით, რაც საფუძველშივე გამორიცხავს ნებისმიერ საპასუხო ძალისმიერ ქმედებას.

ეს ყბადაღებული „სტრატეგიული მოთმინება“ და ძალის ტოტალური გამოუყენებლობა, ცხადია, წითელ ხაზად გასდევს ზემოხსენებულ საერთაშორისო სამხედრო წვრთნას, რომელიც, საქართველოს ხელისუფლების განცხადებით, „არავის წინააღმდეგ არ არის მიმართული“ და „რეგიონში სტაბილურობის განმტკიცებას“ ემსახურება.

თანაც, ამ მტკიცებას დამაჯერებლობა რომ შეეძინა, „ღირსეულ პარტნიორ - 2017“-ში მიიწვიეს სომხეთი, რომელიც სამხრეთ კავკასიის რეგიონში რუსეთის მთავარი სამხედრო და პოლიტიკური მოკავშირეა.

ასეთ უხერხულ ვითარებაში პოლიტკორექტულობა, ალბათ, ერთადერთი გამოსავალია. „ძლიერი ტემპერამენტი აქვს მას, ვინც უძლიერესი აღელვების დროსაც არ კარგავს წონასწორობას“, − კლაუზევიცის ეს სიტყვები მეორე დევიზად გამოადგებოდა ღირსეულ პარტნიორთა სამხედრო სწავლებას საქართველოში.

თუმცა, როგორი სენტენციებითაც უნდა შეიფუთოს არსებული სინამდვილე, სამხრეთ კავკასიაში სტაბილურობის განმტკიცება შეუძლებელია იმ ქვეყანასთან კონფრონტაციის გარშე, რომელიც დესტაბილიზაციის მთავარი წყაროა.

ყოველთვის, როდესაც რუსეთის საოკუპაციო ძალების წარმომადგენლები უკანონო საზღვრის აღმნიშვნელ მორიგ ბანერს აღმართავენ ცხინვალთან გამავალი ადმინისტრაციული საზღვრის მახლობლად მდებარე რომელიმე ქართულ სოფელზე, საქართველოში ნამდვილი კოშმარი იწყება.

ყოველთვის, როდესაც რუსეთის საოკუპაციო ძალების წარმომადგენლები უკანონო საზღვრის აღმნიშვნელ მორიგ ბანერს აღმართავენ ცხინვალთან გამავალი ადმინისტრაციული საზღვრის მახლობლად მდებარე რომელიმე ქართულ სოფელზე, საქართველოში ნამდვილი კოშმარი იწყება. ოკუპანტების მორიგი თავხედობის, საკუთარი ხელისუფლების უმოქმედობის თუ ამის შედეგად საერთაშორისო საზოგადოების წაყრუების გამო წლების განმავლობაში დაგროვილი ბრაზი და შეურაცხყოფის გრძნობა უეცრად აზვირთდება, დომინოს პრინციპით ერთბაშად შემოუვლის საზოგადოების ყველა ჯგუფსა და ფენას, მძლავრად შეიჭრება საინფორმაციო სივრცეში და მედიასაშუალებებს კარგა ხნით ამყოფებს საგანგებო რეჟიმში. ცხადია, „მეოთხე ხელისუფლებაც“ არ უშვებს ამ შანსს ხელიდან და ვრცელ საეთერო დროს უთმობს „მცოცავი ანექსიის“ მორიგ ფაქტს, არცთუ იშვიათად იმ ექსპერტებისა თუ ოპოზიციონერი პოლიტიკოსების დაუსრულებელი ჩართვებით, რომელთა ხელისუფლებაში ყოფნის დროსაც დააკანონა მოსკოვმა დღევანდელი ოკუპაცია, ანუ დამოუკიდებელ სახელმწიფოებად აღიარა აფხაზეთი და ყოფილი სამხრეთ ოსეთი.

მაგრამ დროთა განმავლობაში ემოცია ცხრება და ჩვენც დაღლილები და დაქანცულები ვუბრუნდებით ყოველდღიურ ყოფას, ოღონდ ერთმანეთზე კიდევ უფრო გაბოროტებული და გადამტერებულები. გვიჭირს საკუთარ თავს გამოვუტყდეთ, რომ ასეთი პიარ-აქციები ამჯერადაც უშედეგო აღმოჩნდა: ოკუპაცია ისევ იქაა, სადაც იყო; არ ისმის საერთაშორისო საზოგადოების ხმა და დუმს საერთაშორისო მედია, რომლისთვისაც აღმოსავლეთ უკრაინაში მიმდინარე გაჭიანურებულმა კონფლიქტმაც კი დაკარგა ინტერესი სირიასა და ერაყში მიმდინარე სასტიკი ბრძოლების ფონზე. სულ ბოლოს გაირკვევა ისიც, რომ პატრიოტული შემართებით მოგლეჯილი საზღვრის აღმნიშვნელი ბანერი ძველ ადგილას დაუბრუნებიათ, ახლა უკვე ორმაგი მავთულხლართებითა და კბილებამდე შეიარაღებული რუსი მესაზღვრეებით, რომლებიც, „პატრიოტთა“ მხრიდან წამოსული გინებისა და შეურაცხყოფისათვის შემდეგ აუცილებლად რომელიმე ბერშუეთელ თუ ახმაჯელ გლეხს აგებინებენ პასუხს!

აბა, რა ვქნათ? როდემდე უნდა ვითმინოთ და ვუყუროთ ასე მშვიდად ოკუპანტების ამ თავგასულობას? გარედან იოლია ლაპარაკი... აბა, ერთი ჩვენ გვკითხე?! - ისმის უამრავი ჩემი თანამემამულის აღშფოთებული შეძახილი. მათი ნაწილი გაუბედაობასა და უმოქმედობაში სდებს ბრალს საქართველოს მთავრობას, რომელიც ძალიან დიპლომატიური ნაბიჯებით სცემს პასუხს საოკუპაციო ძალების მორიგ თვითნებურ მოქმედებას.

არც გაემტყუნება. ახლო წარსულში არა მხოლოდ გაბედული, არამედ თავზეხელაღებული მოქმედების არაერთი მაგალითი ყოფილა. თუმცა ესეც დღემდე დიდ დავას იწვევს საქართველოში, სადაც პატრიოტიზმის სახელით ყოველგვარი ავანტიურის შეფუთვაა შესაძლებელი.

გულახდილად ითქვას, საერთაშორისო სამართლის მიხედვით, ოკუპირებულ ქვეყანას, ისეთს, როგორიც საქართველოა, რაღაც მომენტში შეუძლია უარი თქვას ე.წ. სტრატეგიული მოთმინების პოლიტიკაზე, გამოვიდეს ცეცხლის შეწყვეტის ცალმხრივი შეთანხმებიდან და სამხედრო გზით დაიწყოს მიტაცებული მიწების დაბრუნება, პირველ ეტაპზე, ვთქვათ, ახალგორიდან.

დამერწმუნეთ, არ გავა ერთი საათიც, რომ მთელი საერთაშორისო მედია საქართველოში იქნება და საქართველოს ოკუპაციის საკითხიც მთელი ძალით დაბრუნდება „საერთაშორისო პოლიტიკის დღის წესრიგში“. ოღონდ რა იქნება ამის საფასური, ძნელი მისახვედრი არ უნდა იყოს.

სხვათა შორის, მახსოვს, ერთ-ერთი მორიგი უკანონო „ბორდერიზაციის“ დროს ეს იდეა თბილისში ერთ ძალიან სერიოზულ შეკრებაზე მყოფ სერიოზულ ექსპერტებს შორისაც დადგა განსახილველად. მათ შორის მრავლად იყვნენ ისეთები, რომლებიც ერთხმად მოუწოდებდნენ და ნაწილი ახლაც მოუწოდებს ხელისუფლებას „უფრო აქტიური ქმედებისკენ“. მახსოვს, რომ ყველამ ხელები გაასავსავა და მოვლენათა განვითარების ასეთ სცენარს ერთხმად „სახიფათო“ და „ავანტიურისტული“ უწოდა.

საწყენი ისაა, რომ ასეთი ჭკვიანი ხალხი საჯაროდ, ტელეკამერების წინ, ზოგჯერ ერიდება საუბარს იმაზე, რომ, მოსწონს ეს ვინმეს თუ არა, საოკუპაციო საზღვრის გასწვრივ განხორციელებულ რუსეთის პროვოკაციულ ნაბიჯებზე საქართველოს არა აქვს და არც მომავალში ექნება უფრო მართებული და, საერთაშორისო თვალსაზრისით, უფრო მისაღები პასუხი, დასახული მიზნის მისაღწევად აუცილებელი, სტრატეგიული მოთმინების გარდა.

ჩამოტვირთე მეტი

XS
SM
MD
LG